OBJAWIENIE – MIŁOSNE ZAPROSZENIE – CZĘŚĆ PIERWSZA

OBJAWIENIE BOŻE – CZĘŚĆ I – DEFINICJA, HISTORIA I ETAPY OBJAWIENIA

 

Termin Objawienie kojarzy się nam zazwyczaj z Maryją – kiedy mówimy na przykład o Fatimie czy Lourdes, wówczas używamy tego słowa w odniesieniu do ukazania się Maryi ludziom.

W teologii jednak Objawienie jest terminem związanym z historią zbawienia w odniesieniu do Boga w Trójcy i Jego działania w świecie. Objawienie jest wieloaspektowym wyjściem Boga ku człowiekowi, które uchyla rąbka tajemnicy, której nie jesteśmy w stanie w pełni pojąć rozumem.

ROZUMIENIE OBJAWIENIA DO SOBORU WATYKAŃSKIEGO II

W historii Kościoła próbowano rozumieć Objawienie w różnorodny sposób. Jak większość kwestii dogmatycznych, zrozumienie tego, czym jest Objawienie się Boga człowiekowi, dojrzewało powoli przechodząc przez różne etapy.

Pierwszy raz tego terminu użyto na Soborze Konstantynopolitańskim II w 553 roku. Zdefiniowano wówczas Objawienia jako wiarę daną przez Boga i Zbawiciela. W średniowieczu termin ten rozumiano jako „świętą naukę”, „prawdę zbawczą” lub „prawdę wiary” i łączono go z działaniem Boga, który ukazuje się na różne sposoby człowiekowi na przestrzeni wieków. W kolejnych wiekach nadal interpretowano Objawienie jako prawdę, bądź naukę, którą Bóg w odpowiednim czasie przekazał ludziom – taki kierunek myślenia przyjęły sobory w Lateranie (1215 r.) oraz w Trydencie (1545-1563).

Tematem Objawienia bardzo dogłębnie zajął się Sobór Watykański I w Konstytucji Dei Filius (1870). Zdefiniowano wówczas Objawienie jako zespół prawd przekazanych przez Boga w Piśmie Świętym i Tradycji, podawanych do wierzenia przez Magisterium Kościoła, niemożliwych do odkrycia za pomocą ludzkiego rozumu. Było to nadal rozumienie Objawienie jako czegoś na poziomie intelektualistycznym i informacyjnym, trochę na zimno, bez odniesienia do relacji.

SOBÓR WATYKAŃSKI II

Przełomem w myśleniu o tym, czym jest Objawienie, okazał się Sobór Watykański II, który zredefiniował to pojęcie i uwypuklił relacyjny charakter Objawienia, budując model komunikacji i samodarowania się Boga.

W Konstytucji soborowej Dei verbum zdefiniowano Objawienie jako zbawcze darowanie się Boga ludziom, dokonujące się w historii prze Jego działanie i interpretujące słowo. Bóg objawiając się człowiekowi, wprowadza go we wspólnotę ze sobą – Ojcem – przez Chrystusa w Duchu Świętym.

Jest to całkowicie nowe spojrzenie na znaczenie Objawienia w życiu człowieka. Dokonano przejścia od poziomu czysto prawnego (danie prawa moralnego, zbawczej nauki) do poziomu relacji Boga z człowiekiem, w której Bóg udziela się człowiekowi. Oznacza to, że Bóg nie jest już rozumiany jako Osoba zupełnie odległa, która jest jedynie prawodawcą, ale przede wszystkim widać w tym Boga, który pragnie relacji miłości ze swoim stworzeniem, który chce wprowadzić człowieka w Swoje życie, dać mu udział w miłości Trójcy. Bóg oddaje się człowiekowi, by ten miał udział w Jego życiu. Jakże piękna to perspektywa!

Boże Objawienie ma dwojaki charakter – historyczny i sakramentalny. Z jednej strony są to słowa i czyny dokonane przez Boga w historii zbawienia, z drugiej zaś jest to następstwo łask w Nowym Przymierzu, zmierzające do zbawienia ludzkości.

Objawienie ma więc charakter interpersonalny – ze strony Boga mamy do czynienia z zaproszeniem do wspólnoty z Trójcą, człowiek zaś ze swojej strony może przyjąć Objawienie aktem posłuszeństwa wiary. Objawienie jest nadal dynamicznie obecne w świecie – pełnia przyniesiona przez Chrystusa została dopełniona zesłaniem Ducha Świętego, który nieustannie ożywia i prowadzi Kościół. Objawienie ma dla człowieka wartość egzystencjalną – nie jest tylko suchym przyjęciem na tzw. „małpę” prawd i norm prawnych, ale jest zjednoczenie z kochającym Bogiem.

ETAPY OBJAWIENIA

ETAP PRZYMIERZA

Objawienie Boga w Starym Testamencie już po wygnaniu człowieka z raju koncentruje się na Jego przymierzu z ludźmi, w szczególności z Narodem Wybranym. Po potopie pierwszym symbolem obecności Boga i Jego przymierza z ludźmi staje się tęcza i obietnica, że już nigdy Bóg nie ześle tak wielkiej kary na ludzkość.

Kolejnym krokiem jest wezwanie Abrama do opuszczenia ziemi jego ojca i ruszenia w drogę z Bogiem, który obiecuje mu liczne potomstwo, z którym zawrze wieczne przymierze miłości. Bóg składa w ręce Abrahama wielkie obietnice utworzenia Narodu Wybranego i troskliwej i miłosiernej opieki nad nim. Misja Abrahama ma wyraz całkowitego zawierzenia Bogu oraz odrzucenia politeizmu, który w tamtym rejonie był standardową opcją wierzeń. Czasem sobie myślę, jak wielkiej odwagi wymagało wyznawanie jednego Boga w takim miejscu i czasie, gdzie wszyscy wszędzie wierzyli w wielobóstwo.

Punktem kulminacyjnym etapu przymierza jest wyzwolenie Izraelitów z niewoli egipskiej i ofiarowanie im Prawa na górze Synaj. To właśnie tam dokonało się zawiązanie przymierza z Narodem Wybranym, ustanowienie całego jego prawodawstwa. Wielokrotnie łamanie przymierza stanie się przyczyną zguby Izraelitów i ich niewypowiedzianych nieszczęść w czasie najazdów asyryjskich i babilońskich – począwszy od upadku obu państw – północnego i południowego a skończywszy na niewoli babilońskiej, która złamała ten lud i spowodowała w późniejszym czasie problemy społeczne i religijne wynikające z przemieszania się wracających z wygnania Izraelitów z ludźmi napływowymi, którzy zasiedlili tereny zamieszkane wcześniej przez wysiedlonych do Babilonu Żydów.

ETAP OBJAWIENIA PROROCKIEGO

Na skutek łamania przymierza przez Izraelitów, Bóg posyła do swojego narodu proroków. Prorok nie był jasnowidzem, ale tym, który ostrzegał i upominał. Jego zadaniem było przekazywanie Słowa Boga ludziom tak, by w porę się opamiętali i nawrócili. Nie głosił swojej nauki, lecz był narzędziem Boga, który rozpaczliwie wołał o powrót człowieka do przestrzegania prawa, które wynikało z Bożej miłości. Prorocy najczęściej występowali przeciwko czczeniu bogów pogańskich, uciskaniu biednych, nierównościom społecznym, hipokryzji kapłanów i grzechom królów. Wiarygodność swoich posłańców Bóg potwierdzał przez spełnianie się ich proroctw dotyczących przyszłości, oni sami zaś potwierdzali autentyczność swojej misji poprzez absolutną wierność Bogu oraz heroiczne oddanie swojej misji – często aż do śmierci poniesionej z rąk współbraci.

ETAP OBJAWIENIA MESJAŃSKIEGO

W późniejszych etapach historii, głównie już po okresie niewoli babilońskiej, pojawiają się zapowiedzi przyjścia Mesjasza – pomazańca, namaszczonego. Najczęściej był on łączony z postacią Dawida i obietnicy jemu danej, że jego potomstwo będzie królować na wieki nad Izraelem. Miał on odmienić los Izraela, przynieść nowe prawo i dopełnić obietnice dane przez Boga ludziom. U Izajasza pokazywany jako ciepiący sługa Jahwe, u Zachariasza także jako pasterz. Było to bezpośrednie przygotowanie ludzkości na przyjście Jezusa Chrystusa – pełni Objawienia.

PEŁNIA OBJAWIENIA W JEZUSIE CHRYSTUSIE

Wcielenie, życie i pascha Jezusa Chrystusa jest SZCZYTEM BOŻEGO OBJAWIENIA I JEGO PEŁNIĄ. Bóg ukryty stał się widzialny w swoim Synu i w sposób niepowtarzalny i wyjątkowy zjednoczył się w ten sposób z całą ludzkością, dokonując wywyższenia człowieka. W Objawieniu Chrystusa szczególne miejsce zajmują chrystofanie (czyli ukazania się Chrystusa) po Zmartwychwstaniu. Boska godność Chrystusa dopiero wówczas została w pełni odkryta (wcześniej niejaki przedsmak mieli Piotr, Jakub i Jan podczas Przemienienia Jezusa na Górze Tabor).

Objawienie jest więc czymś absolutnie kluczowym dla człowieka i jego relacji z Bogiem. Jeśli spojrzymy na chrześcijaństwo przez pryzmat tego, że to Bóg udziela się człowiekowi, by zaprosić go do zjednoczenia z miłością całej Trójcy Świętej, wyjdziemy z myślenia o naszej religii jako o jakimś suchym prawnym systemie zakazów i nakazów moralnych skupionych na kulcie świątynnym a zaczniemy postrzegać jako piękne zaproszenie do relacji z Tym, który przez swoje życie, śmierć i zmartwychwstanie i przez działanie Ducha Świętego w Kościele zaprasza nas do udziału w życiu Ojca – doskonałej Miłości, pełnego Dobra i olśniewającego Piękna.

W drugiej części tego tematu omówię jeszcze rodzaje Objawienia, jego znaki, których nie możemy przeoczyć oraz głębszą refleksję nad tym, jak ma się to wszystko do naszego życia. Poruszę też kwestię relacji Objawienia do tzw. objawień prywatnych. Zapraszam do dalszej podróży w głąb teologii fundamentalnej.

Pozdrawiam Cię serdecznie i do poczytania!

😀

You may also like

1 komentarz

  1. Mnie bardziej interesuje, jak Bóg objawia się pojedynczemu człowiekowi, a nie całej ludzkości. Nazwałbym to teologią egzystencjalną – jak człowiek spotyka Boga w swojej egzystencji.

    Pozdrawiam,

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.